try another color:
try another fontsize: 60% 70% 80% 90%
UzunHayat.Com

Sigara Ve Kalp Damar Hastalıkları

Bilim ve teknolojide kısa zamanda önemli mesafeler kateden insanoğlu, içtimai ve manevi değerlerden uzaklaştı. Modernleşme ile birlikte, toplumun ayakta kalabilmesinin temel esası olan manevi değerler unutuldu. Hızlanan hayat ritmi ve çeşitli baskılar arasında sıkıştırılan insanlar, kurtuluşu çok değişik yollarda ve uyuşturucu maddelerde aramaya yöneldiler. Böylece, uyuşturucu madde kabul etmesek bile en azından uyuşturucu maddelere zemin hazırlayan sigara, cemiyetimizin gelenekleri arasına girdi.

İlmi araştırmaların ortaya koyduğu gerçekler, sigaranın insan sağlığı için kesinlikle zararlı olduğunu göstermektedir. Kanserler (bilhassa akciğer kanseri) ve kalp damar hastalıkları başta olmak üzere birçok hastalığın ya doğmasında ya ilerlemesinde veya her ikisinde sigara kesin olarak suçlu bulunmuştur. ABD’de her 5 ölümden biri veya diğer bir ifadeyle her yıl toplam 435.000 ölüm bizzat sigara içmeye bağlıdır.

Kalp damar hastalıkları dünyada ve bu arada ülkemizde başlıca ölüm ve malubiyet sebepleri arasında birinci sırada gelir. Sigara, damar sertliğinin temel sebeplerinden biridir. Hipertansiyon ve kanda yüksek kolesterol ile birlikte sigara da kalp hastalığı için başlıca risk faktörlerinden biridir. ABD’de 1987’de bir milyon kişi kalp damar hastalıklarından ölmüştür. Bu, bütün ölümlerin %46’sıdır ki bu ölümlerin yaklaşık 200.000’i doğrudan sigara içmeye bağlıdır. Amerikan Kalp Cemiyeti, 1991’de yaklaşık 1,5 milyon kişinin kalp krizi geçirdiği ve bunun da l/3’ünün ölümle neticelendiğini tahmin etmektedir. Yine 1991’de yaklaşık beşyüzbin kişide inme (felç) meydana gelmiş, bunlardan %30’u hayatını kaybetmiştir.

65 yaşın üzerindeki erkeklerde bütün kalp damara ait ölümlerin %20’sinden fazlasının; 65 yaşın altındaki erkeklerde ise ölümlerin yaklaşık %45’inin sigara içme neticesinde olduğu tesbit edilmiştir. Sigaraya bağlı kalp damar hastalığı riski yaşlılarda daha yüksek, kadınlarda ise bu risk erkeklerdeki ile aynıdır.

Sigara içmede emniyet sınırı nedir? Diğer bir ifadeyle hangi nisbette sigara veya tütün içildiğinde risk başlamaktadır? Yapılan çalışmalar, günde birkaç sigara içildiğinde bile koroner kalp hastalığı riskinde 2 kat artış olduğunu göstermiştir.

Kadınlarda kullanılan doğum kontrol hapları sigaranın tesirini artırır. Koroner kalp hastalığı riski sigara içen ve doğum kontrol hapları kullanan kadınlarda her ikisini de kullanmayanlara göre 10 kat daha fazladır.

SİGARANIN ANORMAL TESİRLERİ

Sigaranın damar sertliği gelişmesine ve ilerlemesine yol açtığını belirtmiştik. Damar sertliği, atar damarların mekanik daralması ile neticelenen anormal bir hadisedir. Nikotinin, düşük dozlarda bile tavşanlarda endotel (damarın en içinde
bulunan hücre tabakası) üzerine dökücü tesire sahip olduğu görülmüştür. Günde 2 sigara içildiğinde bile bu tesir meydana gelmektedir. Ayrıca sigara içen annelerde, annenin ceninle olan bağlantısını temin eden göbek damarı endotelinde hasar yaparak geçirgenliğin artışına sebep olduğu tesbit edilmiştir.

Uzun süre sigara içmek, damar sertliğindeki daralmadan bağımsız olarak koroner arter (kalbin kendini besleyen damar) daralması ve kalp kası hastalığına yol açabilir. Ayrıca sigara dumanının kalp kası üzerine direkt zehirleyici tesiri de gösterilmiştir.

SİGARANIN FİZYOLOJİK TESİRLERİ

Sigara dumanının ilk tesirleri içeri çekildikten sonra yaklaşık 15 dakika devam eder. Bu tesirler, sempatik sinir sistemi uyarılmasına bağlı olarak kalp hızı, kalp basıncı, kalp debisinde artış ve bunun sonucu olarak kalp kasının oksijen ihtiyacını da arttırmaktadır.

Damar daralmasıyla meydana çıkan kalp ağrısı sigara içmeyenlere göre 20 kere daha yüksektir. Kalp damarlarındaki daralma bir sigara içilmesiyle bile meydana
gelebilir ve kalp yeterince oksijen alamaz.

Nikotin, ayrıca kalpte düzensiz atışlara ve kalp krizi sırasında ani ölümlere sebep olabildiği gibi diğer damarlarda da daralmaya sebep olur. Buna paralel olarak kan basıncı, kalp hızı ve kalbin kasılabilirliği ve kalpte oksijen sarfiyatı artar.

Sigara dumanının yaklaşık %3-6’sını oluşturan karbonmonoksit, kanda oksijeni taşıyan alyuvarlara bağlanarak kanın oksijen taşıma kapasitesini azaltır. Düşük seviyelerdeki karbonmonoksitin bile alyuvarlara bağlanmış hali kalbe kan akımını hızlandırır. Karbonmonoksit ayrıca kalbin kasılma gücünü azaltır ve uzun süre kanda oksijen azalması neticesi kronik akciğer hastalığına ve kan hücrelerinin artışına sebep olur. Bu da kalp damarlarına kan akımını azaltır.

Sigara, damar sertliğine sebep olan yağ asitlerini artırırken önleyen yağ asitlerini azaltır. Kanda metabolik artıkların seviyesini artırır, östrojen hormonu seviyelerini düşürerek kalp damar hastalıkları için bir risk faktörü olan erken menapoz (adetten kesilmeye) yol açar.

SİGARANIN KLİNİK TESİRLERİ

Kalp Damarı ve Sigara

Sigaranın kombine tesirleri sonucu kalp kasının oksijen ihtiyacında arıma ve kalp kasına oksijen temininde azalma meydana gelir ve düşük çalışmayla bile göğüs ağrısı oluşur ve sigaradan sonra şiddetlenir. Hastaların çalışma kapasitesi azalır. Ani ölüm riski 2-6 kat artar. Tedavinin tesiri sigara içme ile azalır. Sigarayı bırakan yetişkinlerde kalp damar hastalıkları riski hızla azalıp ölüm nispetleri düşer. Yaklaşık 4 ile 10 yıl içinde sigara içmeyenlerle aynı seviyeye gelir.

Beyin-Damar Hastalıkları ve Sigara

ABD’deki felçlerin %50-55’i doğrudan sigaraya bağlıdır. Bunun da yaklaşık %50’si beyin damarlarında daralma ya da tıkanıklığa bağlı “iskemik” denilen tiptir. Diğer yarısı ise kanamaya bağlıdır. Sigara içme beyinde damar sertliğine sebep olur ve beyin kan dolaşımı azalır. Sigara içen kadınlarda içmeyenlere göre felç riski 5-7 kat daha yüksektir. Bu risk, sigara bırakılmasından sonra azalır ve 5-10 yıl içinde sigara içmeyenler ile aynı seviyeye gelir.

Yüksek Tansiyon ve Sigara

Sigara içme kan basıncını ani olarak artırır ise de bazı epidemiyolojik çalışmalarda sigara içenlerde ortalama kan basınçları içmeyenler ile aynı hatta daha düşük bulunmuştur. Sadece iki sigara içme bile kan basıncı, nabız hızı ve katekolamin seviyelerini artırır, Hipertansiyon sigara içenlerde daha sıktır ve tedavisinin başarısı da sigarayla azalır.

PASİF SİGARA İÇMENİN TESİRLERİ

ABD’de her yıl pasif sigara içmeye bağlı olarak (çevredeki sigara dumanına maruz kalma sonucu) 37.000 kişi hayatını kaybetmektedir. Kalp damar sistemine ait tesirler dâhil, sigara içmeyenlerin sigara dumanına karşı hassasiyeti, sigara içenlere göre daha fazladır. Çevreden sigara dumanına maruz kalanlarda kalp fonksiyonu azalır, karbondioksit ve karboksi Hb seviyeleri artar. Fizyolojik ve biyokimyaya ait çalışmalar çevreye ait sigara dumanına maruz kalma sonucu pasif sigara içenlerde de akut (ani ve şiddetli) ve kronik (müzmin) endotel, trobositler, hücre solunumu ve egzersiz kapasitesinde olumsuz değişiklikler olduğunu göstermiştir.

NETİCE

İnsan sağlığının baş düşmanı sigara, çok yönlü zararlı ve vücudun hemen bütün sistemlerine menfi tesirleri olan, alışkanlık yapıcı, sadece ferdi değil toplum sağlığını da ilgilendiren bir maddedir. Bu gerçeği farkeden bazı ülkeler sigaraya karşı kampanya açılması, kapalı yerde sigara içilmemesi vs. gibi tedbirler almışlardır. Bunun sonucunda Amerika’da sigara içme nisbeti l960’lı yıllardan önce %41 iken, 1989’da %28’e düşmüştür. Ülkemizde ise sigara içme alışkanlığı, toplumun farklı kesimlerine göre %15- 67 arasında değişmektedir. Bu nispet batıdakinin yaklaşık iki mislidir.

Allah (cc) tarafından kendine emanet edilen hayat sermayesini, tedrici bir intihar şeklinde tüketen ve bunu sadece keyif ve zevk için yapan insan, bu kötü alışkanlığından acaba ne zaman vazgeçecek.

Yorumlar

Yeni yorum gönder

Bu alanın içeriği gizli tutulacak ve açıkta gösterilmeyecektir.
  • Web sayfası ve e-posta adresleri otomatik olarak bağlantıya çevrilir.
  • Allowed HTML tags: <a> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd><img>
  • Satır ve paragraflar otomatik olarak bölünürler.

Biçimleme seçenekleri hakkında daha fazla bilgi

CAPTCHA
This question is for testing whether you are a human visitor and to prevent automated spam submissions.
Image CAPTCHA
Enter the characters shown in the image.

Anket

Sağlık sorunlarınız nedeni ile ne kadar sıklıkla hastaneye gidiyorsunuz:

Son yorumlar